Wybierz region

Wybierz miasto

    Zmarł Stanisław Lem

    Autor: Jadwiga Jenczelewska

    2006-03-28, Aktualizacja: 2006-03-28 08:43 źródło: Dziennik Zachodni

    Stanisław Lem nie żyje. Zmarł wczoraj w Krakowie w wieku 85 lat. Był jednym z najwybitniejszych w świecie pisarzy fantastyki naukowej. Łączny nakład jego książek tłumaczonych na 41 języków przekroczył 27 mln egzemplarzy.

    Stanisław Lem nie żyje. Zmarł wczoraj w Krakowie w wieku 85 lat. Był jednym z najwybitniejszych w świecie pisarzy fantastyki naukowej. Łączny nakład jego książek tłumaczonych na 41 języków przekroczył 27 mln egzemplarzy. Pisarz zmarł w szpitalu Collegium Medicum UJ, gdzie przebywał od kilku tygodni. Pół roku po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego pisarz wyjechał do Niemiec, a później do Austrii. Do kraju wrócił w 1988 r.

    Lem był kawalerem Orderu Orła Białego, honorowym obywatelem Krakowa, doktorem honoris causa Politechniki Wrocławskiej, Uniwersytetu Opolskiego, Lwowskiego Państwowego Uniwersytetu Medycznego i Uniwersytetu Jagiellońskiego.


    Przeżył 85 lat. Urodził się w 1921 r. we Lwowie jako syn zamożnego lwowskiego lekarza laryngologa. W 1946 roku repatriowany wraz z całą rodziną, trafił do Krakowa i z tym miastem związał się na całe życie. Oficjalnie debiutował w 1946 roku nowelą "Człowiek z Marsa", choć już wcześniej pisał opowiadania i wiersze o tematyce okupacyjnej, drukowane w 1946 r. na łamach "Odry". Pierwszą książką był "Szpital przemienienia"; młody Lem zaczął ją pisać w 1948 r., lecz drukiem ukazała się dopiero w 1955 r. Dlatego jako pierwszą opublikowaną książkę Lema wymienia się "Astronautów" (1951).

    Te debiutanckie utwory, których autor potem się wstydził i które zakazał wznawiać, podporządkowane były w większości dydaktyzmowi socjalistycznemu. To była przyczyna jego ucieczki w twórczość fantastyczną - z wykształcenia lekarz i teoretyk nauki obeznany świetnie z teorią ewolucji, matematyką, cybernetyką, astronomią, fizyką, zanurzający się chętnie w wiele innych dziedzin nauki, Lem stał się uniwersalnym "poszukiwaczem mądrości", filozofem i badaczem dróg, które wytycza przed ludzkością rozwój nauki i technologii. Nic dziwnego, że jego książki są przepojone filozoficznymi podtekstami, a także specyficzną umiejętnością przewidywania, w jakim kierunku zmierza cywilizacja. Z tego powodu traktowaliśmy go często jako wielkiego "przepowiadacza przyszłości".

    Najsławniejszymi książkami napisanymi przez Stanisława Lema są: "Astronauci" (1951), "Obłok Magellana" (1955), "Dialogi" (1957), "Dzienniki Gwiazdowe" (1957), "Eden" (1959), "Inwazja z Aldebarana" (1959), "Solaris" (1961), "Bajki robotów" (1964), "Cyberiada" (1965), "Opowieści o pilocie Pirxie" (1968), "Doskonała próżnia" (1971), "Katar" (1976) i wiele innych. Najczęściej pisał o niemożności porozumienia między ludźmi a obcymi cywilizacjami oraz stechnicyzowanej przyszłości ludzkości. Wiele utworów pisarza weszło do kanonu literatury XX wieku.

    Jego utwory ukazały się w tłumaczeniach na ponad 40 języków, a łączny nakład jego książek przekroczył 27 mln egzemplarzy.


    Andrzej Wajda, reżyser
    Odszedł wielki artysta, człowiek o prawdziwych znamionach geniuszu – tak zmarłego wspomina reżyser Andrzej Wajda, mówiąc o nim jako o człowieku o „wyjątkowo przenikliwym umyśle”. Jak podkreślił, żyjąc skromnie na krakowskich przedmieściach, Lem rozszyfrowywał tajemnice świata, które rozgryzali tylko nieliczni.

    Jacek Trznadel, literaturoznawca i krytyk literacki
    Stanisław Lem był jednym z najwybitniejszych polskich prozaików XX w., który zyskał uznanie światowe i który w gruncie rzeczy miał ambicję tworzenia wielkiej literatury mówiącej o człowieku.

    Jacek Żakowski, publicysta
    Lem potrafił każdy prosty obiekt tego świata – kamień, drzewo, innego człowieka – obrócić w filozoficzną metaforę. W polskiej kulturze jest tendencja dokładnie odwrotna – aby wszystko sprowadzić do kamienia.

    Sonda

    Jak sądzisz, ile powinien zarabiać prezydent miasta?

    • 3- 5 tysięcy złotych (32%)
    • 2- 3 tysięcy złotych (31%)
    • 5- 10 tysięcy złotych (26%)
    • powyżej 10 tysięcy złotych (10%)

    Korzystamy z cookies i local storage.

    Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.